اداره کل دیپلماسی عمومی و اطلاع رسانی سازمان انرژی اتمی ایران
پنج شنبه ۱۵ خرداد ۱۳۹۹

وضعيت برجام مصيبت بار است اما زنده مي ماند!/آمريكا همه خانه را منفجر مي كند
 
نماينده روسيه در سازمان هاي بين المللي در وين معتقد است كه كسي حاضر نيست مسوليت آمريكا براي فوت برجام را بپذيرد وي همچنين مي گويد: دو سال پيش مرگ برجام را پيش بيني مي كردند وقتي آمريكا از آن خارج شد. بعد هم سودجويي هاي بسياري اين خصوص شد، ولي برجام بر روي پاي خود ايستاد.برجام توان زنده ماندن و ...
وضعيت برجام مصيبت بار است اما زنده مي ماند!/آمريكا همه خانه را منفجر مي كند نماينده روسيه در سازمان هاي بين المللي در وين معتقد است كه كسي حاضر نيست مسوليت آمريكا براي فوت برجام را بپذيرد وي همچنين مي گويد: دو سال پيش مرگ برجام را پيش بيني مي كردند وقتي آمريكا از آن خارج شد. بعد هم سودجويي هاي بسياري اين خصوص شد، ولي برجام بر روي پاي خود ايستاد.برجام توان زنده ماندن و تداوم حيات بسياري دارد، اگرچه در وضعيت مصيبت باري قرار دارد

زهره نوروزپور: درخواست نسنجيده آمريكا درباره بازگشت به برجام اين روزها نقل محافل آمريكايي و طرف هاي توافق اتمي شده است. ايالات متحده دو سال پيش در ارديبهشت 2018 رسما ازتوافق بين المللي اتمي با ايران خارج شد و پس از آن جامعه جهاني را دچار مشكلات بسيار كرد. طي دو سال اخير رهبران جهان و ايران همچنان درگير يك توافقي هستند كه يك پاي آن مي لنگد. شايد هم يكي از اركان محكم اين توافق است كه آمريكا خود را به در و ديوار مي كوبد تا بلكه بار ديگر جايي در اين توافق داشته باشد اما فعلا كه با مخالفتهاي شديد بين المللي مواجه شده است و كشورهاي طرف برجام راضي به بله گفتن به واشنگتن نشده اند. با اينحال برايان هوك رئيس كارگروه ايران در وزارت خارجه ايالات متحده معتقد است كه از هرراه و از هركاري براي ممانعت از تمديد تحريم تسليحاتي ايران استفاده خواهد كرد. سه ماه تا جلسه شوراي امنيت مانده است كه وقت زيادي براي آن متصور نيست.

مركز مطالعات راهبردي و بين المللي(امريكا) دراينباره مي نويسد: رايان هوك اخيرا اعلام كرده كه اگر ايالات متحده در تمديد تحريم خريد تسليحاتي ايران ناموفق باشد، تلاشش را بر فشار براي از سرگيري تحريم هاي سازمان ملل متمركز خواهد كرد. اگر سوالات پيرامون قانوني بودن چنين اقدامي را كنار بگذاريم، اين سياست در نوع خودش يك سياست بد است و بعيد است كه بتواند در جلوگيري از دستيابي ايران و خريد سلاح موفق باشد. به علاوه، چنين اقدامي به اختلافات بين ايالات متحده و اروپا دامن مي زند، اعتبار ايالات متحده و شوراي امنيت را تضعيف مي كند و به گسترش برنامه ي هسته اي ايران منجر خواهد شد.تحليل آقاي هوك فاقد ملاحظات جدي يا در نظر گرفتن هر گونه واكنش بالقوه اي از سوي ايران است. هر چند ايران در سازمان ملل حق وتو ندارد، اما مطمئنا پاسخ خواهد داد. اگر تحريم ها برگردند، ايران نيز از گزينه ي هسته اي استفاده خواهد كرد: خروج از پيمان منع گسترش سلاح هاي هسته اي. در اين صورت ايران به دومين كشور خارج شده از اين پيمان بعد از كره ي شمالي مي پيوندد.

ديگر رسانه هاي غرب نيز معتقدند كه مرگ برجام نزديك است! مارك فيتز پاتريك در روزنامه المانيتور، مي نويسد: ماه سپتامبر و رياست نيجر بر شوراي امنيت، محتمل ترين فرصت براي به جريان انداختن سازوكار ماشه است.
فعال كردن سازوكار ماشه براي آمريكا بسيار دشوار خواهد بود. ايالات متحده نخست بايد كشوري را كه رياست شوراي امنيت سازمان ملل را به عهده دارد، متقاعد كند كه اين مساله در شواري امنيت مطرح شود. رياست شوراي امنيت ماهانه بين اعضا چرخش دارد. اندونزي و روسيه كه در آگوست و اكتبر رياست را به عهده دارند قطعا براي بردن اين مساله به شوراي امنيت متقاعد نخواهند شد. شوراي امنيت در ماه هاي ژوئن و ژوئيه به عهده فرانسه و آلمان است كه آنها هم در اين باره ترديد دارند. نيجر، رياست شوراي امنيت در سپتامبر، بيش از همه مستعد پذيرش فشار آمريكاست.
بنابراين سپتامبر محتمل ترين زمان است نخست، براي اين كه ممنوعيت فروش تسليحات به ايران در شوراي امنيت مطرح و در صورت به شكست رسيدن، سازوكار ماشه به شوراي امنيت برده شود. اين طرح به موفقيت برسد يا نه، مي تواند از لحاظ سياسي براي ترامپ سودمند باشد. در حالي كه بازاعمال تمام تحريم ها ستيزه جويانه است، اما تلاش براي ممنوعيت فروش تسليحات به ايران هوشمندانه خواهد بود و حمايت دو حزبي را به همراه خواهد داشت. حتي چپ گراترين نماينده آمريكا يعني ايلهان عمر هم از تمديد تحريم تسليحاتي عليه ايران حمايت مي كند.
اگر ممنوعيت برداشته شود، تاثير آن بر فروش تسليحات اندك خواهد بود. روسيه و چين كه از هم اكنون آماده فروش جنگ افزار به تهران هستند و نسبت به اقدامات آمريكا در تضعيف برجام اعتراض دارند، احتمالا از هرگونه تمديد ممنوعيت چشم پوشي خواهند كرد. ساير كشورهايي كه از تجارت تسليحات با ايران سود مي برند هم از آنها پيروي خواهند كرد.

به گزارش خبرگزاري خبرآنلاين، با توجه به تحليلي كه از نظر گذرانديد واقعا روس ها در اينباره چه موضعي دارند؟ ميخائيل اوليانوف نماينده دائم روسيه نزد سازمان هاي بين المللي در وين در خصوص «برنامه هاي آمريكا براي فروپاشي معامله هسته اي ايران» با روزنامه دولتي كامرسانت روسيه گفتگو كرده است كه در ادامه مي خوانيم:



تا چه حد احتمال دارد آمريكايي ها بتوانند مقاصد خود را تحقق ببخشند؟ آمريكايي ها چقدر شانس دارند به تجديد تحريم هاي سازمان ملل متحد عليه ايران دست پيدا كند؟
اين موضوع واقعاً در اين روزهاي اخير فعالانه در رسانه هاي غربي بررسي مي شود. 18 اكتبر تاريخ اعتبار رژيم فعلي تحويل تسليحات به ايران پايان مي پذيرد. معمولاً به آن «محاصره تسليحاتي» مي گويند كه از نظر حقوقي اينگونه نيست. اين در واقع رژيم تحويل توام با مجوز است؛ يعني تحويل امكان پذير است. ولي فقط نياز به مجوز شوراي امنيت سازمان ملل متحد دارد. در عمل به معناي ممنوعيت كامل است، زيرا آمريكا اجازه تحويل تسليحات را نخواهد داد. تاريخ اعتبار رژيم فعلي كمتر از 6 ماه ديگر به پايان خواهد رسيد و اين باعث شده تا آمريكايي ها بسيار عصبي شوند.

مي گويند آمريكايي ها مي توانند پيش نويس قطعنامه تمديد اعتبار رژيم فعلي تحويل تسليحات را جهت بررسي به شوراي امنيت سازمان ملل متحد ارائه دهند؟
بله، ولي آنها رويكرد منفي با را نسبت به اين مسئله مي دانند و گويا در حال تدوين گزينه دوم هستند. اگر بخواهيم بر اساس اطلاعاتي كه به رسانه ها رخنه كرده است قضاوت كنيم، ماهيت گزينه دوم در آن است كه اصرار بورزند بر آنكه آمريكا وضعيت حقوقي خود به عنوان عضو برجام را حفظ كند. آمريكايي ها نياز به اين وضعيت حقوقي دارند تا بتوانند تلاش كنند تمامي تعريف هاي گذشته را در چارچوب سازمان ملل متحد عليه ايران تصويب كنند و امكان اين امر در وضعيت خاصي در قطعنامه 2231 شوراي امنيت سازمان ملل متحد وجود دارد.

آيا آمريكايي ها واقعا مي توانند ادعايي نسبت به وضعيت حقوقي برجام داشته باشند، اگر خودشان در سال 2018 از اين معامله خارج شدند؟
واقعا مستدل كردن اين موضوع ساده نيست. آمريكاييها اميدوارند بتوانند سرنخي را در بند 10 قطعنامه ي ياد شده پيدا كنند. در اين بند همه كشورهايي كه در مذاكرات برجام شركت داشتند از جمله ايالات متحده آمريكا نام برده شده و در اين بند همه آنها اعضاي برجام ناميده مي شود. آمريكايي ها احتمالاً مي خواهند تلاش كنند از اين به عنوان بهانه رسمي استفاده كنند تا اينكه بتوانند از وضعيت حقوقي خود به عنوان عضو برجام استفاده كنند. اين استدلال البته مضحك است همه مي دانند در 8 مي سال 2018 واشنگتن رسما خروج خود از برجام را اعلام كرد. علاوه بر آن، الان دو سال است كه آمريكا هر كاري از دستش بر مي آيد انجام مي دهند تا اين معامله را كاملاً برهم بزند.
تلاش براي استناد به قطعنامه 2231 عملي و بقيه آن است، زيرا دقيقا همين قطعنامه را آمريكايي ها نقد مي كنند و از نظر حقوقي سياسي و اخلاقي رفتار آنها اصلا متقاعد كننده نيست. خيلي ها در خود آمريكا مضحك بودن رويكرد را درك مي كند. در خود هيئت حاكمه آمريكا نيز متوجه هستند كه اين نقطه نظرات احمقانه است و به همين خاطر يك سري اخبار را به فضاي عمومي ارسال مي كنند تا نظر ديگران را محك بزنند.
اين گونه برآورد مي شود كه آمريكا تلاش مي كند وضعيت حقوقي عضو برجام را به خود بازگرداند فقط براي اينكه كاملاً بتواند آن را تخريب كند. فكر مي كنم اين كار محكوم به ناكامي است، ولي تلاش براي تحقق آن مي تواند موجب بروز خسارات بسيار و مناظره هاي شديدي در شوراي امنيت سازمان ملل متحد شود.

يعني آمريكايي ها در سال 2018 از برجام خارج شدند و در را بستند و الان مي خواهند به آن را باز گردند تا همه خانه را منفجر كنند؟
عملاً بله.

روسيه نيز در عمل نمي تواند مانعي در برابر اين و قرار دهد؟ زيرا مكانيسم حل و فصل دعاوي (اگر اشتباه نكنم) اجازه يك چنين حركتي را مي دهد؟ آمريكايي ها خواهند گفت ما از برجام خارج شديم ولي اين يك پروژه سياسي بود و قطعنامه نيز به عنوان قطعنامه باقي مانده است، ما كه از آن (قطعنامه) خارج نشديم و حق داريم اصرار بورزيم بر اينكه، اين مكانيسم به راه بيفتد.
در يك جوك قديمي مي گفتند: «بله مي خواهد بخورد، ولي كي به او مي دهد؟»
اين تلاش از نظر تئوري امكان پذير است، ولي آمريكا را در يك موضع بسيار بدي قرار مي دهد. همه احمقانه بودن طرح اين مسئله را درك مي كنند.
فكر نمي كنم اعضاي شوراي امنيت آمادگي حمايت از ادعاي آمريكايي ها براي باقي ماندن در برجام به عنوان عضو را داشته باشند. همه درك مي كنند كه اين توحش است، ولي يك چنين رويكردهايي مي توانند موجب بروز مشكلات بسياري شوند.

اگر يكي از اعضاي باقي مانده در برجام به آمريكا كمك كند و اين مكانيسم را به راه بياندازد؟ براي مثال بريتانيا.
الان دلم نمي خواهد كه لايه هاي فاجعه آميز را بررسي كنم. دليلي نمي بينم كه انگليسي ها بخواهند خودشان را براي آمريكاييها به خطر بياندازند و مسئوليت فوت برجام را بر عهده بگيرد.
اعضاي جاري برجام رسماً در خصوص اين موضوع اظهار نظر نكرده اند، ولي اگر بخواهيم بر اساس اطلاعاتي كه به رسانه ها نفوذ كرده است قضاوت كنيم، همه نسبت به اينگونه رويكردهاي آمريكا شك و ترديد دارند و مي دانند كه اين تلاش آمريكا براي وارد آوردن تير خلاص در پيشاني برجام است.
اعضاي باقي مانده در برجام اعتقاد دارند كه اين معامله شاهكار ديپلماسي و مهمترين آورده در تقويت رژيم عدم اشاعه هسته اي در جهان است. به همين خاطر علاقه اي به مقاصد آمريكا از سوي اعضاي باقي مانده در برجام مشاهده نمي كنم و در واقع مي توانم بگويم اين شوق و علاقه وجود ندارد.

روسيه اميدوار به عقلانيت آنها است؟
گذشت زمان نشان خواهد داد، ولي اصولا همه متوجه هستند كه وقاحت بايد يك حد و اندازه اي داشته باشد. آمريكايي ها نه تنها از برجام خارج شدند (اين نصف بدبختي بود)، آنها در تمايل دو سال گذشته با تمامي نيرويي كه داشتند تلاش مي كردند عليرغم منافع امنيت بين الملل و منافع متحدين آمريكا در خاورميانه و عليرغم منافع ايالات متحده آمريكا، اين معامله را بر هم بزنند. اين رويكرد اصلا عاقلانه نيست. اتفاقي هم نيست كه كسي از آنها حمايت نمي كند. وقتي در شوراي حكام آژانس بين المللي انرژي اتمي اين موضوع بررسي مي شود آمريكاييها كاملاً در انزوا هستند.

چرا روسيه موافقت كرد مكانيسم حل و فصل دعاوي در معامله گنجانده شود، اگر عملا اجازه ميدهد كه اين معامله را صفر كند؟
معامله هسته اي يك مصالحه بسيار ترد و شكننده است. اين معامله از موازنه منافع تشكيل شده است. نه تنها ما، بلكه خود ايراني ها نيز با اين مكانيسم موافقت كردند. اين گونه مصالحه ها و گذشتها را در مذاكرات هر كشوري ناچار بود انجام دهد تا بتوان به نتيجه دست يافت كه مورد رضايت همه باشد.
تازه در آن موقع هيچ كس نمي توانست تصور كند كه آمريكا از برجام خارج خواهد شد. اين به ذهن هيچ كس نمي رسيد، زيرا هيئت حاكمه آمريكا در دوران باراك اوباما نقش بسيار مهمي را در تدوين اين موافقتنامه ايفا كرد. اين موفقيت ديپلماسي تمامي شركت كنندگان در مذاكرات از جمله خود آمريكاست.

اگر بخواهيم جمع بندي كنيم، روسيه اميدوار است كه آمريكا نتواند اين معامله را بر هم بزند و اعضاي باقي مانده در برجام نيز لرزشي بر اندام خود راه نخواهد داد؟
در مورد برجام مي خواهم از جمله مشهور مارك تواين استفاده كنم او مي گفت «شايعات مرگ من هميشه به طرز شديدي اغراق آميز بوده است.»
دو سال پيش مرگ برجام را پيش بيني مي كردند وقتي آمريكا از آن خارج شد. بعد هم سودجويي هاي بسياري اين خصوص شد، ولي برجام بر روي پاي خود ايستاد.
برجام توان زنده ماندن و تداوم حيات بسياري دارد، اگرچه در وضعيت مصيبت باري قرار دارد. روسيه به نوبه خود هركار ضروري از دستش بر بيايد انجام خواهد داد تا اين معامله را حفظ كند. در خصوص ضرورت حفظ برجام اجماع نظر كاملي در ميان تمامي اعضاي باقي مانده در آن وجود دارد. ما مي توانيم در خصوص برخي از مسائل با همديگر اختلاف نظر داشته باشيم، ولي همه، ارزش و اهميت استثنايي برجام را درك مي كنند و همه بر آمادگي خود جهت حفظ آن تاكيد مي نمايند.



حال اگر به زعم نماينده روسيه برجام مصيبت برجام به مرگ برسد؟
به گزارش خبرگزاري خبرآنلاين، باتوجه به موضع روسيه تحليل روزنامه المانيتور خالي از لطف نيست كه در ادامه مي نويسد: بديهي است كه ايران مشتاق مدرنيزه كردن ارتش و از ميان برداشتن شكاف هاي توانشي خود است. طبق يافته هاي موسسه بين المللي مطالعات راهبردي در 2017 ميلادي ايران به دنبال خريد آن دسته از سيستم هاي تسليحاتي خواهد بود كه قادر به توليد آنها در داخل نيست، مانند موشك هاي زمين به زمين، هواپيماهاي جنگنده پيشرفته، تانك ها، مين هاي پيشرفته و موشك هاي كروز ضدشناور. با اين حال حتي در 2017 كه تحريم ها در سايه برجام سبك تر شده بود، موسسه بين المللي مطالعات راهبردي اعلام كرد كه دسترسي تهران به اين سيستم هاي تسليحاتي به دليل قيمت بالاي آنها محدود خواهد بود.

امروزه با توجه به اين كه دولت تهران به دليل كاهش درآمدهاي نفتي و افزايش نيازهاي اجتماعي در تنگنا قرار دارد، چشم انداز خريدهاي كلان تسليحاتي كاملا محدود به نظر مي رسد. حتي پيش از كارزار فشار حداكثري هم جمهوري اسلامي ايران هرگز به واردات جنگ افزار در مقياس كلان نپرداخت. راهبرد نظامي اين كشور عمدتا بر استفاده از نيابتي هاي خارجي و ساير ابزار نامتقارن متكي است كه در گسترش نفوذ منطقه اي و دفاع عمقي آن بسيار كارآمد بوده است. هيچ دليلي وجود ندارد كه پس از برداشته شدن ممنوعيت هاي تسليحاتي، ايران در اين راهبرد موفقيت آميزش دگرش چشمگيري بدهد. اين يكي از يافته هاي كليدي موسسه بين المللي مطالعات راهبردي بود.

همچنين، ممنوعيت هاي شوراي امنيت سازمان ملل عليه صادرات جنگ افزار به يمن و نهادهاي غيردولتي در لبنان به جاي خود باقي است،بنابراين برداشتن بخش ممنوعيت صادرات تسليحات به ايران تفاوتي ايجاد نمي كند. چندين قانون يكجانبه ي سازمان ملل درباره تجارت تسليحاتي تاثيرگذار بر ايران نيز ادامه دارد، از جمله تحريم هاي هدفمند عليه سپاه پاسداران و وزارت دفاع و نيروهاي مسلح ايران. بنابراين اصلي ترين تاثير و هدف راهبرد تمديد ممنوعيت تسليحاتي عليه ايران همانا كشتن برجام پيش از به پايان رسيدن رياست جمهوري ترامپ است. طرفداران مجازات به دنبال ايجاد يك به گفته ي انديشكده ي ضدايراني دفاع از دموكراسي ها، "ديوار تحريمي" هستند تا بازگشت دولت پساترامپ به تعامل ديپلماتيك با ايران را تا جاي ممكن دشوار كنند.

بازاعمال تمام تحريم هاي پيش از برجام فاجعه اي براي منع گسترش هسته اي جهاني، ديپلماسي چندجانبه و صلح منطقه اي است. ايران به وضوح تهديد كرده است كه در چنين شرايطي نه تنها غني سازي اورانيوم را در مقياس صنعتي از سر مي گيرد بلكه از ان پي تي و هرگونه تعهد براي پذيرش بازرسان هسته اي هم خارج مي شود.

راهبرد ترامپ براي بازگرداندن تمام تحريم ها، خطرات چشمگير ديگري هم دارد: ايجاد بحراني كه آمريكا را در مقابل سازمان ملل قرار مي دهد، از بين بردن مشروعيت ممنوعيت هاي سازمان ملل، تضعيف كاربرد ابزار تحريم ها در مسائل ديگر و افزايش فروش تسليحاتي كه بيش از همه درباره آنها نگراني وجود دارد. همچنين اين اقدام ترامپ باعث مي شود كه آمريكا در گفتگوها پيرامون محدوديت هاي ديگر مطرح شده در برجام هيچ اهرمي نداشته باشد.
براي پرهيز از اين پيامدهاي ناخوشايند، مقامات فرانسوي و آلماني در حال بررسي گزينه اي هستند كه طبق آن انقضاي تحريم هاي تسليحاتي پذيرفته شود اما به جاي آن توافقي تازه ميان بازيگران كليدي طراحي شود كه در آن ماهيت ممنوعيت فروش جنگ افزار به ايران حفظ شده باشد. همان طور كه الي گرانمايه، عضو ارشد سياستگذاري در شوراي اروپايي روابط خارجي، پيشنهاد داده شوراي امنيت مي تواند درباره مجموعه اي از شرايط سختگيرانه يا كدهاي رفتاري براي فروش تسليحات به ايران در آينده به توافق برسد. مثلا مي شود با روسيه به اين توافق رسيد كه به ايران موشك كروز ضدشناور ياخونت نفروشد. طبق يافته موسسه بين المللي مطالعات راهبردي فروش اين موشك به ايران مي تواند يك تحول تغييردهنده ي بازي در منطقه باشد. كشورها همچنين بايد فروش سيستم هاي خودكار و بدون سرنشين را كه فراتر از توانش توليد داخلي ايران است، محدود كنند.

310 310
منبع خبر:
خبر آنلاين
   تاریخ: ۱۴:۱۹ - ۰۳/۰۳/۱۳۹۹   بازدید: ۱۳
اخبار مشابه در سایر منابع خبری:
وضعيت برجام مصيبت بار است اما زنده مي ماند!/آمريكا همه خانه را منفجر مي كند/روايت نماينده روسيه از روزي كه ترامپ از برجام خارج شد/المانيتور:هدف آمريكا ديوار تحريمي در پساترامپ است  ساعت ۲۴